So sánh các quốc gia cổ đại phương Đông và các quốc gia cổ đại phương Tây

Đặc điểm Các quốc gia cổ đại phương Đông Các quốc gia cổ đại phương Tây
Thời gian xuất hiện Khoảng cuối thiên niên kỉ IV đầu thiên kỉ thứ III TCN. Khoảng đầu thiên niên kỉ I TCN
Nơi xuất hiện (địa điểm) Ở Ai Cập, khu vực Lưỡng Hà, Ấn Độ, Trung Quốc ngày nay, trên lưu vực các dòng sông lớn như sông Nin ở Ai Cập, Ơ-phơ-rát và Ti-gơ-rơ ở Lưỡng Hà, sông Ấn và sông Hằng ở Ấn Độ, Hoàng Hà và Trường Giang ở Trung Quốc. Trên các bán đảo Ban Căng và I-ta-li-a, mà ở đó có rất ít đồng bằng, chủ yếu là đất đồi, khô và cứng, nhưng có nhiều hải cảng tốt, thuận lợi cho buôn bán đường biển.
Đời sống kinh tế – Ngành kinh tế chính là nông nghiệp

– Biết làm thủy lợi, đắp đê ngăn lũ, đào kênh máng dẫn nước vào ruộng.

– Thu hoạch lúa ổn định hàng năm.

– Ngành kinh tế chính là thủ công nghiệp (luyện kim, đồ mĩ nghệ, đồ gốm, làm rượu nho, dầu ô liu) và thương nghiệp.

– Ngoài ra còn trồng cây lưu niên: nho, ô liu, cam, chanh…

Các giai cấp, tầng lớp xã hội Có 3 tầng lớp chính:

– Nông dân công xã: đông đảo nhất và là tầng lớp lao động, sản xuất chính trong xã hội

– Quý tộc: là tầng lớp có nhiều của cải và quyền thế, bao gồm vua, quan lại và tăng lữ.

– Nô lệ: là những người hầu hạ, phục dịch cho quý tộc; thân phận không khác gì con vật.

Có 2 giai cấp chính:

– Giai cấp chủ nô: gồm các chủ xưởng thủ công, chủ các thuyền buôn, chủ các trang trại…, rất giàu có và có thế lực về chính trị, sở hữu nhiều nô lệ.

– Giai cấp nô lệ: có số lượng rất đông, là lực lượng lao động chính trong xã hội, bị chủ nô bóc lột và đối xử rất tàn bạo.

Tổ chức xã hội – Là Nhà nước quân chủ chuyên chế, do vua đứng đầu, nắm mọi quyền hành: đặt ra pháp luật, chỉ huy quân đội, xét xử người có tội.

– Bộ máy hành chính từ trung ương đến địa phương: giúp việc cho vua…

Là nhà nước “chiếm hữu nô lệ”. Trong xã hội có 2 giai cấp chủ nô và nô lệ, trong đó giai cấp chủ nô thống trị và bóc lột giai cấp nô lệ.